THA thi hành ngay hợp đồng, không phải kiện ra tòa?

Dự thảo Luật quy định trường hợp các bên ký kết hợp đồng có thỏa thuận về quyền đề nghị thi hành hợp đồng mà một bên không thực hành bổn phận của mình thì bên kia có quyền yêu cầu cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền tổ chức thi hành hợp đồng đó. Ảnh minh họa .  Văn bản công chứng có giá trị như bản án?  Theo Cục trưởng Cục Bổ trợ Tư pháp Đỗ Hoàng Yến, dự thảo luật quy định giao kèo đã được công chứng có giá trị thi hành đối với các bên tham dự ký kết để nâng cao giá trị pháp lý của văn bản công chứng, trách nhiệm của công chứng viên (CCV) và trách nhiệm của các bên tham gia hiệp đồng. Đặc biệt, dự thảo luật quy định trường hợp các bên ký kết hiệp đồng có thỏa thuận về quyền yêu cầu thi hành hợp đồng mà một bên không thực hành bổn phận của mình thì bên kia có quyền đề nghị cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền tổ chức thi hành hiệp đồng đó; nếu các bên không có thỏa thuận hoặc có thỏa thuận nhưng có cứ cho rằng thỏa thuận đó vi phạm điều cấm của luật pháp, trái đạo đức từng lớp hoặc thuộc các trường hợp vô hiệu khác theo quy định của Bộ luật dân sự thì một bên có quyền đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật. Đối với hiệp đồng mà các bên có thỏa thuận về quyền yêu cầu  lap dat camera quan sat gia re  thi hành hiệp đồng thì khi thực hành công chứng, CCV có bổn phận xác minh nội dung hiệp đồng đó theo quy định của luật. Việc xác minh phải được ghi rõ trong lời chứng của công chứng viên. Quá trình lấy quan điểm dự thảo Luật công chứng, cơ quan soạn thảo cho biết, có ý kiến cho rằng nên giữ nguyên như quy định của Luật Công chứng hiện hành, theo đó trong trường hợp bên có bổn phận không thực hiện bổn phận của mình thì bên kia có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định của luật pháp. Việc giao cho cơ quan Thi hành án dân sự tổ chức thi hành văn bản công chứng theo yêu cầu của một bên ký kết hợp đồng là chưa hiệp với trình độ phát triển tổ chức, hoạt động công chứng và chất lượng CCV hiện thời.  Ý tưởng hay, nhưng thiếu tính khả thi?  Như vậy, theo dự thảo luật, giao kèo đã được công chứng sẽ có giá trị thi hành, cơ quan THA được thi hành “thẳng” các giao kèo đó mà không phải qua tòa án, chờ đến khi án tuyên có hiệu lực. Tuy nhiên, để thi hành các hợp đồng này, việc làm bắt buộc với CCV là phải qua khâu xác minh trước khi ký hợp đồng. Ông Nguyễn thảnh thơi, Trưởng Văn phòng công chứng Nguyễn Tú (Hà Nội) cho rằng ý tưởng dự thảo đưa ra là rất tốt nhưng vẫn băn khoăn về tính khả thi “không khéo quy định sẽ không khả thi nếu một bên tham gia giao tiếp nại ra CCV trong quá trình xác minh có vấn đề gì đó”. Bởi, dự thảo luật quy định phải xác minh, nhưng xác minh đối tượng, chủ thể hay cái gì khác trong khi luật pháp chưa trao cho CCV các quyền này? Với những hiệp đồng vay can dự đến tài sản  lap dat camera quan sat re nhat ha noi  nhà đất, CCV không có chức năng đo, vẽ, thẩm định giá,…chỉ nhìn bằng mắt thường thôi thì không thể bảo đảm các thông tin chính xác. Việc này có thể dẫn đến tình trạng dân phải chạy “vòng quanh” vì CCV này thì chối, CCV kia lại nhận. Ông Nguyễn Xuân Bang, Trưởng Phòng Công chứng số 6 Hà Nội cũng nêu một thực tại khôn cùng khó khăn đối với các CCV khi hành nghề: “Chỉ riêng việc đi xác minh thông tin từ địa chính, họ không cung cấp thì cũng chẳng làm gì được vì luật không quy định chế tài xử lý”. Ông Bang ủng hộ về chủ trương để “thi hành thẳng” mà không qua tòa (tức giao kèo có giá trị giống như một bản án đã có hiệu lực – PV) tuy nhiên rất lưu ý phải quy định rõ việc tổ chức THA như thế nào để bảo đảm tính chặt. Phó Cục trưởng Cục THADS Hà Nội Chu Quang Tiến cũng lo âu “quy định này thiếu tính khả thi vì trên thực tế bây giờ có rất nhiều bản án liên hệ đến các hợp đồng mà cơ quan THA chẳng thể thi hành. Quan yếu là chính bản thân các giao kèo đó cũng có rất nhiều vấn đề mà sau khi Tòa xử rồi THA vẫn phải làm văn bản kiến nghị Giám đốc thẩm”. Về phía ngành Tòa án, ông Trần Trung Trực (TAND TP. Hà Nội) cũng cho rằng “ đưa ra cơ quan THA thì giản tiện 1 bước, đỡ việc cho ngành Tòa án nhưng quy định của dự thảo “vẫn chưa ổn” trong tình hình hiện thời, khi các  lap dat camera gia re tai ha noi  mánh lới lừa đảo “núp” dưới danh nghĩa giao kèo công chứng đang diễn ra rất phổ biến”. Về xác minh, Ông Trực yêu cầu “phải xây dựng cơ chế thế nào cho thích hợp. Tòa án xác minh còn vô ý huống hồ CCV”. Phân tích những cái lợi cho dân khi không phải qua con đường Tòa án vừa hà tiện, thời gian, phí, lại giảm tải cho cơ quan Tòa án, ông Lê Anh Tuấn, Phó Vụ trưởng Vụ nghiệp vụ 1, Tổng cục THADS đánh giá cao việc sửa đổi nói trên. Tuy nhiên, ông Tuấn khuyến cáo “Phải có cơ chế chặt để việc thi hành đúng pháp luật, khách quan, nên chỉ thi hành văn bản CC khi không có tranh chấp. Đồng thời phải nâng cao trách nhiệm CCV”. Đại diện một số ngân hàng, hiệp hội bất động sản, hiệp hội nhà băng….Cũng cho rằng đây là một ý tưởng vô cùng táo tợn, cách tân, thuận lợi cho người dân và cả cơ quan nhà nước tuy nhiên vì THA là việc thi hành các bản án, quyết định của Tòa án… đã có hiệu lực pháp luật thì việc mở rộng cho THA thi hành cả những giao kèo như nêu trên phải khôn cùng cân nhắc. Có thể phải chờ sửa đổi các luật liên can (như BLTTDS, BLDS, Luật THADS…). Theo Ban soạn thảo việc nâng cao giá trị thi hành của văn bản công chứng là rất quan yếu để đề cao nghĩa vụ của các bên ký giao kèo, đúng với bổn phận của CCV, giảm thiểu việc khiếu kiện tranh chấp ra Tòa án, tiện tặn uổng, công sức của quần chúng. #, Nhưng cũng không làm giảm vai trò của Tòa án vì nếu các bên không thỏa thuận hoặc có thỏa thuận nhưng có căn cứ cho rằng thỏa thuận đó vi phạm điều cấm của pháp luật, trái đạo đức từng lớp hoặc thuộc các trường hợp vô hiệu khác theo quy định của Bộ luật dân sự thì vẫn có quyền yêu cầu Tòa án coi xét, giải quyết theo lớp lang tố tụng. Quy định này hoàn toàn phù hợp với thông lệ nghề công chứng của các nước theo truyền thống pháp luật thành văn.  Thu Hằng